ĐÁNH GIÁ NỘI SOI THANH QUẢN ỐNG MỀM KẾT HỢP SINH THIẾT TRONG CHẨN ĐOÁN UNG THƯ THANH QUẢN TẠI BỆNH VIỆN TAI MŨI HỌNG TRUNG ƯƠNG

Nguyễn Thủy Tiên1, , Phùng Thị Hòa1, Đào Đình Thi2
1 Trường Đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội
2 Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu: Mô tả đặc điểm nội soi thanh quản ống mềm ở người bệnh nghi ngờ ung thư thanh quản và đánh giá kết quả nội soi ống mềm kết hợp sinh thiết trong chẩn đoán ung thư thanh quản so với kết quả mô bệnh học.

Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang, hồi cứu kết hợp tiến cứu trên 83 người bệnh có tổn thương nghi ngờ ung thư thanh quản được nội soi ống mềm kết hợp sinh thiết dưới gây tê tại chỗ tại Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương từ 01/01/2026 đến 30/06/2026.

Kết quả: Tuổi trung bình 61,20 ± 10,76 (33-87 tuổi), nam giới chiếm 92,8%. Khàn tiếng là triệu chứng chủ đạo (94,0%); 72,3% người bệnh đến khám trong vòng 6 tháng. Trên nội soi, tổn thương khu trú ở thanh môn chiếm 65,1% (thanh môn có liên quan ở 96,4%), hình thái sùi 95,2%, di động dây thanh bình thường 92,8%; mức độ tổn thương T ước tính qua nội soi gồm T1 65,1%, T2 31,3% và T3 3,6%. Sinh thiết lần đầu phát hiện ác tính ở 35/83 người bệnh (42,2%); 9 trường hợp (10,8%) còn nghi ngờ được sinh thiết lại và phát hiện thêm 2 ung thư biểu mô tế bào vảy. Mô bệnh học cuối cùng ghi nhận 37/83 (44,6%) ác tính (36 ung thư biểu mô tế bào vảy, 1 u lympho T), trong đó 94,6% được phát hiện ngay ở lần sinh thiết đầu. Ở nhóm chưa phát hiện ác tính, thường gặp nhất là tổn thương có ghi nhận nấm (32,6%) và quá sản biểu mô vảy (30,4%); tổn thương tiền ung thư chiếm 19,3% toàn mẫu. Tỷ lệ ác tính tăng theo số tầng tổn thương (31,6%; 72,7%; 75,0%; p = 0,001) và theo mức T (31,5%; 65,4%; 100%; p = 0,001), tuy nhiên 45,9% số ca ung thư vẫn là tổn thương T1.

Kết luận: Nội soi thanh quản ống mềm kết hợp sinh thiết dưới gây tê tại chỗ là phương pháp chẩn đoán ban đầu hiệu quả, xác định được phần lớn ung thư thanh quản ngay từ lần sinh thiết đầu mà không cần gây mê. Kết quả không ác tính cần được đối chiếu với hình ảnh nội soi và sinh thiết lại khi còn nghi ngờ, đặc biệt khi mô bệnh học lần đầu là loạn sản.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

[1] Sung H., et al. (2026), "Global cancer statistics 2024: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 34 cancers in 186 countries", CA: A Cancer Journal for Clinicians, 76(4), p. e70090.
[2] Owusu-Ayim M., et al. (2022), "Diagnostic accuracy outcomes of office-based (outpatient) biopsies in patients with laryngopharyngeal lesions: a systematic review", Clinical Otolaryngology, 47(2), pp. 264-278.
[3] Naidu H., Noordzij J.P., Samim A., et al. (2012), "Comparison of efficacy, safety, and cost-effectiveness of in-office cup forcep biopsies versus operating room biopsies for laryngopharyngeal tumors", Journal of Voice, 26(5), pp. 604-606.
[4] Schutte H.W., et al. (2018), "Digital video laryngoscopy and flexible endoscopic biopsies as an alternative diagnostic workup in laryngopharyngeal cancer: a prospective clinical study", Annals of Otology, Rhinology & Laryngology, 127(11), pp. 770-776.
[5] Amin M.B., Edge S.B., Greene F.L. (2017), AJCC Cancer Staging Manual, 8th ed., Springer International Publishing.
[6] Nguyen Trung Duy, Pham Duc Duy, Le Thi Nhung, et al. (2023), "Research of clinical and paraclinical characteristics of laryngeal cancer of National Otorhinolaryngology Hospital of Vietnam from 11/2022 to 4/2023", VNU Journal of Science: Medical and Pharmaceutical Sciences, 39(2).
[7] Hoàng V.P., Lương H.Đ., Trương H.V., Trần M.T. (2024), "Đánh giá kết quả điều trị ung thư thanh quản tại Bệnh viện Thống Nhất TP HCM từ năm 2020 đến năm 2024", Tạp chí Y học Việt Nam, 545(3).
[8] Clark A., Nam Y.S., MacKay C., et al. (2025), "Assessing the accuracy, safety, and tolerance of office-based endoscopic biopsies for laryngopharyngeal lesions", Laryngoscope, 135(9), pp. 3287-3295.
[9] Jun S., et al. (2024), "The combined effects of alcohol consumption and smoking on cancer risk by exposure level: a systematic review and meta-analysis", Journal of Korean Medical Science, 39(22), p. e185.
[10] Trần Anh Bích (2024), "Đặc điểm ung thư thanh quản tầng thanh môn giai đoạn sớm tại Bệnh viện Chợ Rẫy", Tạp chí Y học Việt Nam, 542(2).
[11] Trần Thị Thu Hiền, Đào Đình Thi, et al. (2024), "Đánh giá kết quả điều trị nấm thanh quản tại Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương năm 2023", Tạp chí Y học Việt Nam, 545(3).
[12] Wijesekera A., Ekanayake M., Wijesekera N., et al. (2024), "Fungal laryngitis management in immunocompetent patients: a systematic review", Australian Journal of Otolaryngology, 7.
[13] Brouha X.D., Tromp D.M., de Leeuw J.R., et al. (2005), "Laryngeal cancer patients: analysis of patient delay at different tumor stages", Head & Neck, 27(4), pp. 289-295.
[14] Atula M., et al. (2023), "Patient and health care delays in large (class T3-T4) oral, oropharyngeal, and laryngeal carcinomas", Head & Neck, 45(5), pp. 1215-1225.
[15] Swaminathan R., Rosa Opatha S., Mughal Z., Prasad S. (2023), "A systematic review on efficacy, safety and cost-effectiveness of office-based laryngeal biopsy", Journal of Laryngology & Otology, 137(9), pp. 946-952.
[16] Eckel H.E., et al. (2021), "European Laryngological Society position paper on laryngeal dysplasia Part II: diagnosis, treatment, and follow-up", European Archives of Oto-Rhino-Laryngology, 278(6), pp. 1723-1732.
[17] Zidar N., Gale N. (2022), "Update from the 5th edition of the World Health Organization classification of head and neck tumors: hypopharynx, larynx, trachea and parapharyngeal space", Head and Neck Pathology, 16(1), pp. 31-39.
[18] Nguyễn Hải Yến, Đào Đình Thi, Phùng Thị Hòa (2026), "Đối chiếu đặc điểm lâm sàng, cắt lớp vi tính và mô bệnh học của bệnh nhân ung thư thanh quản giai đoạn sớm", Tạp chí Tai Mũi Họng Việt Nam, 70(72).
[19] Hu J., Han B., Ding R., et al. (2024), "Case report: Suspicious laryngeal mass: a case of laryngeal lymphoma misdiagnosed as chronic inflammation", Frontiers in Oncology, 14, p. 1424785.
[20] Migliorelli A., et al. (2022), "Laryngeal tuberculosis: a case report with focus on voice assessment and review of the literature", Acta Otorhinolaryngologica Italica, 42(5), pp. 407-414.
[21] Odell E., et al. (2021), "European Laryngological Society position paper on laryngeal dysplasia Part I: aetiology and pathological classification", European Archives of Oto-Rhino-Laryngology, 278(6), pp. 1717-1722.